Türkiye’de sol neden gelişmedi? yazısına yapılan yorumlar http://www.pozitifpc.com/editorblog/toplum/turkiyede-sol-neden-gelismedi Pozitif PC editörü Barış Atasoy der ki... Wed, 20 Aug 2008 09:38:27 +0000 http://wordpress.org/?v=2.2.1 mahir tarafından http://www.pozitifpc.com/editorblog/toplum/turkiyede-sol-neden-gelismedi#comment-24474 mahir Thu, 10 Jul 2008 19:04:17 +0000 http://www.pozitifpc.com/editorblog/toplum/turkiyede-sol-neden-gelismedi#comment-24474 Öncelikle ben sağ görüşlü bir kişiyim.evimde otururken akılma düştü ve google den Türkiye' de Sol Hareket neden bu hale geldi diye cümle yazıp girdim, ilk sizin yazınızla karşılaştım.Benim yıllardır Sol hareket içinde gördüğüm eksiklik hemen burada da karşıma çıktı. bence bir fikrin benimsenmesi fikrin -hangi coğrafyadaysa-insanın genlerine, değerler dünyasına ne kadar hitab ettiği ile alakalandırılmalıdır.bundan on yıl kadar önce sol görüşlü bir arkadaşımı ziyarete gittiğimde çok iyi ağırlandım ve muhabbet koyulaşınca iş siyasete geldi, oradaki benim dışımdakilerin hepsi sol görüşlüydü. Bir arkadaş CHP yi kastederek sosyal demokrat, işçiyi köylüyü savunuyor ama köylüler bir türlü bu partiye oy vermiyor, diye serzenişte blunuyor. Hemen bu parti sosyal demokrat değil ki zaten diyeceksiniz ama ben bütün sol akımlarda genellikle aynı sıkıntıyı görüyorum. sizlerde öncelikle halkın kullandığı bir dil yok, geçmişin sadece olumsuz mirasına konmuşsunuz sırf eleştiri malzemesi olsun diye. ama siz kendinizi aydın kesim kabul ediyorsunuz genellikle ama sizin dışınızdakiler hiç mi bir şeylerden anlamıyor.yukarıdaki fikirleri belli bilimadamları, belli fikir adamlarının dışında biraz inanç, biraz tarih üzerine oturtabilseydiniz halk bunu daha kolay kabullenebilirdi.ben istemez miyim bütün ansanlar kardeş olsun, ben istemez miyim patronların boyunduruğunda işçiler kurtulsun,ben istemez miyim sömürü düzeni son bulsun. ama bu biraz genlerimiz <e uydurulmalıdır bence. en basit tabirle örnek vermeke gerekirse Türklerin İslamiyete geçişini gösterebilirim. birbirine uzak iki milletten Araplara öncelikle gelen dinle Türkler karşılaşınca hızla bu dine geçiş başlıyor. nedeni ne olabilir bunun? çünkü zaten Türklerde Gök-tek tanrı inancı yaygındı, bu da İslamiyetle örtüştüğü için bu dine geçiş hızlı oldu. Bunları söylerken bilim içinde, siyaset içinde dinin ne işi var diyebilirsiniz? işte tekrara ediyorum sıkıntı burda başlıyor. Bu millet kendine ters düşen bir şeyi gördüğünde -iyi bir şey bile olsa- kökünde reddediyor. O zaman iki yüzlülük mü yapalım dinle mi insanı kandıralım demeyin böyle dediğiniz için bu kadar zemin bulamıyor sol hareket.sağ bugüne kadar din ile bu insanları kandırdı aöa insanlara bir şey veremedi, siz bir şey vermek istiyorsunuz ama bu sefer dine karşı tavrınız nedeniyle, tarihe bakışınız nedeniyle baştan siliniyorsunuz. hülasa dilim döndüğü kadarıyla bir şeyler söylemeye çalıştım, iyi niyetli olmasam sitenize girip bu yazıları da okumazdım, ben kendi ideolojime de eleştirel bakabilenlerdenim, siz de bir eleştiri yapmışsınız zaten o na ek olsun istedim. bundan sonra sitenizi elimden geldiğince takip etmeye çalışırım. Öncelikle ben sağ görüşlü bir kişiyim.evimde otururken akılma düştü ve google den Türkiye’ de Sol Hareket neden bu hale geldi diye cümle yazıp girdim, ilk sizin yazınızla karşılaştım.Benim yıllardır Sol hareket içinde gördüğüm eksiklik hemen burada da karşıma çıktı.
bence bir fikrin benimsenmesi fikrin -hangi coğrafyadaysa-insanın genlerine, değerler dünyasına ne kadar hitab ettiği ile alakalandırılmalıdır.bundan on yıl kadar önce sol görüşlü bir arkadaşımı ziyarete gittiğimde çok iyi ağırlandım ve muhabbet koyulaşınca iş siyasete geldi, oradaki benim dışımdakilerin hepsi sol görüşlüydü. Bir arkadaş CHP yi kastederek sosyal demokrat, işçiyi köylüyü savunuyor ama köylüler bir türlü bu partiye oy vermiyor, diye serzenişte blunuyor. Hemen bu parti sosyal demokrat değil ki zaten diyeceksiniz ama ben bütün sol akımlarda genellikle aynı sıkıntıyı görüyorum. sizlerde öncelikle halkın kullandığı bir dil yok, geçmişin sadece olumsuz mirasına konmuşsunuz sırf eleştiri malzemesi olsun diye. ama siz kendinizi aydın kesim kabul ediyorsunuz genellikle ama sizin dışınızdakiler hiç mi bir şeylerden anlamıyor.yukarıdaki fikirleri belli bilimadamları, belli fikir adamlarının dışında biraz inanç, biraz tarih üzerine oturtabilseydiniz halk bunu daha kolay kabullenebilirdi.ben istemez miyim bütün ansanlar kardeş olsun, ben istemez miyim patronların boyunduruğunda işçiler kurtulsun,ben istemez miyim sömürü düzeni son bulsun. ama bu biraz genlerimiz <e uydurulmalıdır bence. en basit tabirle örnek vermeke gerekirse Türklerin İslamiyete geçişini gösterebilirim. birbirine uzak iki milletten Araplara öncelikle gelen dinle Türkler karşılaşınca hızla bu dine geçiş başlıyor. nedeni ne olabilir bunun? çünkü zaten Türklerde Gök-tek tanrı inancı yaygındı, bu da İslamiyetle örtüştüğü için bu dine geçiş hızlı oldu.
Bunları söylerken bilim içinde, siyaset içinde dinin ne işi var diyebilirsiniz? işte tekrara ediyorum sıkıntı burda başlıyor. Bu millet kendine ters düşen bir şeyi gördüğünde -iyi bir şey bile olsa- kökünde reddediyor. O zaman iki yüzlülük mü yapalım dinle mi insanı kandıralım demeyin böyle dediğiniz için bu kadar zemin bulamıyor sol hareket.sağ bugüne kadar din ile bu insanları kandırdı aöa insanlara bir şey veremedi, siz bir şey vermek istiyorsunuz ama bu sefer dine karşı tavrınız nedeniyle, tarihe bakışınız nedeniyle baştan siliniyorsunuz.
hülasa dilim döndüğü kadarıyla bir şeyler söylemeye çalıştım, iyi niyetli olmasam sitenize girip bu yazıları da okumazdım, ben kendi ideolojime de eleştirel bakabilenlerdenim, siz de bir eleştiri yapmışsınız zaten o na ek olsun istedim. bundan sonra sitenizi elimden geldiğince takip etmeye çalışırım.

]]> Salih tarafından http://www.pozitifpc.com/editorblog/toplum/turkiyede-sol-neden-gelismedi#comment-21539 Salih Tue, 15 Apr 2008 11:28:31 +0000 http://www.pozitifpc.com/editorblog/toplum/turkiyede-sol-neden-gelismedi#comment-21539 Aslında birçok arkadaş tarihi realitelere değinerek bazı açıklamalarda bulunmuş. Bu değerlendirmelere katılmamak imkansız. Biz Türk toplumu olarak OsmanLıdan beri batıdan gelen herşeyi şeytani, zındıklık ve kafirlik olarak değerlendirdik, yeni görüş ve düşüncelere ağır bir önyargıyla baktık.Bu süreç hala devam ediyor.Bırakın sosyalizm ya da solculuğu meşrutiyete bakış açımız bile farklıydı bizim... Özellikle osmanlı döneminde okur-yazar oranın çok düşük seviyelerde olması nedeniyle halkın bilinçli olduğu söylenemez.Ahmet Hamdi Tanpınar, Saatleri Ayarlama Enstitüsün'de " Meşrutiyet bize iki kere geldi ve biz her seferinde bayram yaptık, davul zurnalarla karşıladık, sokaklara döküldük...Ama İki kez gelen meşrutiyein gittiğini hiç görmedik." Temel sorun aslında hala var.Biz toplum olarak bilinçli değiliz.Batıdan hep birşeyler tepemizdekiler tarafından getirildi.Halk adına halk için tepeden inme.Meşrutiyeti biz istemedik halk olarak.Cumhuriyeti de aynı şekilde.Temel sorun aslında taban hareketinin olmamasıdır.Sol hareketin gelişmemesinin temel nedeni bilinçsiz bir toplum oluşumuzdur. Bir de sözüm ona solcuyum diyen insanların halkın milli ve manevi değerlerini reddetmesi, halk tabanında "solculuğun dinsizlik" olarak nitelenmesine neden oldu. Dünyanın diğer yerlerinde sol hareketin halkın değerlerine karşı olmadığı görülür..Biz de ise sol hareket nedense halkın değerlerine zıt bir şekildeymiş gibi kabul ediliyor.Bu konuda da yapılan çok yanlışlar var.Sol hareketin oluşabilmesi için öncelikle bizim gibi pesimist ve muhafazakar toplumlarda halkın milli ve manevi değerlerine ters düşmemeksizin "sınıf" ve "insan" merkezli bir sol hareketinin gerçekleştirilmesi gerekir. Yapılan yanlışlardan biri de şu : Özellikle aşırı uc solcular tarafından savunulan (ki ben yeryüzünde her türlü düşünce sisteminin radikalleri olduğuna inanıyorum) altermatif devlet kurma...Bu o kadar saçma bir fikir ki...Alternatif bir devlet kurmaya gerek yok.Mevcut devlet sisteminde sadece politikaları değiştireceksiniz o kadar... Toplum bilinçli bir hale gelmedikçe bu ülkede düşün alanında hiç bir fikir ya da akım gerçek hüviyetine kavuşamaz ve olgunlaşamaz. Aslında birçok arkadaş tarihi realitelere değinerek bazı açıklamalarda bulunmuş. Bu değerlendirmelere katılmamak imkansız.
Biz Türk toplumu olarak OsmanLıdan beri batıdan gelen herşeyi şeytani, zındıklık ve kafirlik olarak değerlendirdik, yeni görüş ve düşüncelere ağır bir önyargıyla baktık.Bu süreç hala devam ediyor.Bırakın sosyalizm ya da solculuğu meşrutiyete bakış açımız bile farklıydı bizim…
Özellikle osmanlı döneminde okur-yazar oranın çok düşük seviyelerde olması nedeniyle halkın bilinçli olduğu söylenemez.Ahmet Hamdi Tanpınar, Saatleri Ayarlama Enstitüsün’de ” Meşrutiyet bize iki kere geldi ve biz her seferinde bayram yaptık, davul zurnalarla karşıladık, sokaklara döküldük…Ama İki kez gelen meşrutiyein gittiğini hiç görmedik.” Temel sorun aslında hala var.Biz toplum olarak bilinçli değiliz.Batıdan hep birşeyler tepemizdekiler tarafından getirildi.Halk adına halk için tepeden inme.Meşrutiyeti biz istemedik halk olarak.Cumhuriyeti de aynı şekilde.Temel sorun aslında taban hareketinin olmamasıdır.Sol hareketin gelişmemesinin temel nedeni bilinçsiz bir toplum oluşumuzdur.
Bir de sözüm ona solcuyum diyen insanların halkın milli ve manevi değerlerini reddetmesi, halk tabanında “solculuğun dinsizlik” olarak nitelenmesine neden oldu.
Dünyanın diğer yerlerinde sol hareketin halkın değerlerine karşı olmadığı görülür..Biz de ise sol hareket nedense halkın değerlerine zıt bir şekildeymiş gibi kabul ediliyor.Bu konuda da yapılan çok yanlışlar var.Sol hareketin oluşabilmesi için öncelikle bizim gibi pesimist ve muhafazakar toplumlarda halkın milli ve manevi değerlerine ters düşmemeksizin “sınıf” ve “insan” merkezli bir sol hareketinin gerçekleştirilmesi gerekir.
Yapılan yanlışlardan biri de şu : Özellikle aşırı uc solcular tarafından savunulan (ki ben yeryüzünde her türlü düşünce sisteminin radikalleri olduğuna inanıyorum) altermatif devlet kurma…Bu o kadar saçma bir fikir ki…Alternatif bir devlet kurmaya gerek yok.Mevcut devlet sisteminde sadece politikaları değiştireceksiniz o kadar…
Toplum bilinçli bir hale gelmedikçe bu ülkede düşün alanında hiç bir fikir ya da akım gerçek hüviyetine kavuşamaz ve olgunlaşamaz.

]]> Barış Atasoy tarafından http://www.pozitifpc.com/editorblog/toplum/turkiyede-sol-neden-gelismedi#comment-10155 Barış Atasoy Tue, 04 Dec 2007 19:52:10 +0000 http://www.pozitifpc.com/editorblog/toplum/turkiyede-sol-neden-gelismedi#comment-10155 İttihat-Terakki'yi iyi anlamak gerek; Meşrutiyet'i de. Osmanlı yıkılmadan bir meclis kurabiliyor. Bugünkü İngiltere'ye benzer bir yapının temeli atılıyor; nitekim ilk Türkiye Cumhuriyeti meclisinin temelini oluşturan da bu meclis oluyor. Ben İttihat Terakki'nin talepleri arasında demokrasi göremiyorum ne yazıkki. Osmanlı'da bir sınıf yok. Dikkat edin, aristokrasi bile yok. Bir bakıma, devşirme sistemi de aristokrasinin oluşmaması için. Aslında zamanına göre dahiyane bir sistem kuruyor Osmanlı. Ancak bu sınıf korkusu, ileride başlarına iş açıyor. Mesela sermaye birikiminden korkuyor padişahlar; fazla zengin olanı idam ediyor,sürüyor, malına el koyuyor; zaten feodal bir yapı oluşmaması bu yüzden. Toprak sahibinin eski İngiltere'de olduğu gibi asker beslemesine rağmen, Osmanlı'da feodalist yapı olmaması, daha doğrusu çok güçsüz olması bu yüzden. Mesela çok vakıf vardır bizde; çok zengin olan hemen vakıf kurarki malını mülkünü en azından vakıf yoluyla ailesine bırakabilsin! Sermaye birikimi olmadığı için sanayi devrimini de ıskalıyoruz; doğal olarak işçi sınıfı filan da oluşmuyor. İşçi sınıfı olmamasından ötürü, en azından cumhuriyetin kuruluşunda hemen önceki dönemde, Rusya'daki olaylardan etkilenmemiş olmamız çok doğal. Zira, sosyalizmi salt rasyonel bir sonuç olarak göremeyiz; İngiltere'de 18 saat çalışan 8-10 yaşında çocuklar olduğunu, çoğunun öldüğünü biliyoruz. Buna bir tepki vardır. Bizde asla böyle bir yapı olmadı. Hatta, Osmanlı'da kölelik olduğu halde, eve aldıkları hizmetçileri bile aileden görmüşler, evlendirirken çeyizleriyle yollamışlar. Cumhuriyetten sonraki dönemde ortaya çıkan solcuların talebi aslında ekonomik değil. Doğru dürüst seçimler, demokrasi ve özgürlük talebi var. Hatta, ben doğal bir sağ-sol çatışması olmadığını da ileri süreceğim. Zira, 80'lerde birbirini öldüren sağcılar da, solcular da aynı fakir, köyden göçmüş kitlelerin çocuklarıydı! Hatta, solcuların arasında daha okumuş, daha zengin ailelerin çocukları vardı. Diyebilirsiniz ki, Che de, Engels de öyleydi; ama bizde ilginç olan, taban içinde de solcuların sağcılardan biraz daha iyi koşullardan geliyor olması. O yüzden, Türkiye'deki sağ-sol çatışmasını suni bulmuşumdur. Aslında çatışma, katı devletçilik-demokrasi talebinin çatışması. Bunu da ABD'nin tetiklediğini düşünüyorum; zira militarist bir Türkiye, Rusya için daha iyi bir tampon devlettir. Devletçilik ekonomide de varolagelmiş; gerçek bir kapitalizm olsaydı, kapitalist sınıf devlet yapısını şekillendirebilirdi. Bizde zenginleri devlet yarattı 80'lerin sonuna kadar, kapitalist olmaya çalışan bir sınıf var şimdi, onlar da emekleme sürecinde hala. Sanırım söylenebilecek en enteresan şey, bizde kapitalizm olmadığı! Kapitalizm olmadığı için, sosyalizm de olamamıştır aslında. Burjuva sınıfı yavaş yavaş oluşmaya başladı; bundan sonra bir sol hareketin oluşmasını bekleyebiliriz. O da çok kuvvetli bir sol olmayacaktır; ta ki, Avrupa tekrar sanayi devriminin başında yaşadığı vahşi kapitalist uygulamalara dönmek zorunda kalıncaya kadar! İttihat-Terakki’yi iyi anlamak gerek; Meşrutiyet’i de.

Osmanlı yıkılmadan bir meclis kurabiliyor. Bugünkü İngiltere’ye benzer bir yapının temeli atılıyor; nitekim ilk Türkiye Cumhuriyeti meclisinin temelini oluşturan da bu meclis oluyor.

Ben İttihat Terakki’nin talepleri arasında demokrasi göremiyorum ne yazıkki.

Osmanlı’da bir sınıf yok. Dikkat edin, aristokrasi bile yok. Bir bakıma, devşirme sistemi de aristokrasinin oluşmaması için. Aslında zamanına göre dahiyane bir sistem kuruyor Osmanlı. Ancak bu sınıf korkusu, ileride başlarına iş açıyor. Mesela sermaye birikiminden korkuyor padişahlar; fazla zengin olanı idam ediyor,sürüyor, malına el koyuyor; zaten feodal bir yapı oluşmaması bu yüzden. Toprak sahibinin eski İngiltere’de olduğu gibi asker beslemesine rağmen, Osmanlı’da feodalist yapı olmaması, daha doğrusu çok güçsüz olması bu yüzden. Mesela çok vakıf vardır bizde; çok zengin olan hemen vakıf kurarki malını mülkünü en azından vakıf yoluyla ailesine bırakabilsin!

Sermaye birikimi olmadığı için sanayi devrimini de ıskalıyoruz; doğal olarak işçi sınıfı filan da oluşmuyor.

İşçi sınıfı olmamasından ötürü, en azından cumhuriyetin kuruluşunda hemen önceki dönemde, Rusya’daki olaylardan etkilenmemiş olmamız çok doğal. Zira, sosyalizmi salt rasyonel bir sonuç olarak göremeyiz; İngiltere’de 18 saat çalışan 8-10 yaşında çocuklar olduğunu, çoğunun öldüğünü biliyoruz. Buna bir tepki vardır. Bizde asla böyle bir yapı olmadı. Hatta, Osmanlı’da kölelik olduğu halde, eve aldıkları hizmetçileri bile aileden görmüşler, evlendirirken çeyizleriyle yollamışlar.

Cumhuriyetten sonraki dönemde ortaya çıkan solcuların talebi aslında ekonomik değil. Doğru dürüst seçimler, demokrasi ve özgürlük talebi var.

Hatta, ben doğal bir sağ-sol çatışması olmadığını da ileri süreceğim. Zira, 80′lerde birbirini öldüren sağcılar da, solcular da aynı fakir, köyden göçmüş kitlelerin çocuklarıydı! Hatta, solcuların arasında daha okumuş, daha zengin ailelerin çocukları vardı. Diyebilirsiniz ki, Che de, Engels de öyleydi; ama bizde ilginç olan, taban içinde de solcuların sağcılardan biraz daha iyi koşullardan geliyor olması. O yüzden, Türkiye’deki sağ-sol çatışmasını suni bulmuşumdur. Aslında çatışma, katı devletçilik-demokrasi talebinin çatışması. Bunu da ABD’nin tetiklediğini düşünüyorum; zira militarist bir Türkiye, Rusya için daha iyi bir tampon devlettir. Devletçilik ekonomide de varolagelmiş; gerçek bir kapitalizm olsaydı, kapitalist sınıf devlet yapısını şekillendirebilirdi. Bizde zenginleri devlet yarattı 80′lerin sonuna kadar, kapitalist olmaya çalışan bir sınıf var şimdi, onlar da emekleme sürecinde hala.

Sanırım söylenebilecek en enteresan şey, bizde kapitalizm olmadığı! Kapitalizm olmadığı için, sosyalizm de olamamıştır aslında. Burjuva sınıfı yavaş yavaş oluşmaya başladı; bundan sonra bir sol hareketin oluşmasını bekleyebiliriz. O da çok kuvvetli bir sol olmayacaktır; ta ki, Avrupa tekrar sanayi devriminin başında yaşadığı vahşi kapitalist uygulamalara dönmek zorunda kalıncaya kadar!

]]> mavimantar tarafından http://www.pozitifpc.com/editorblog/toplum/turkiyede-sol-neden-gelismedi#comment-10102 mavimantar Tue, 04 Dec 2007 13:45:23 +0000 http://www.pozitifpc.com/editorblog/toplum/turkiyede-sol-neden-gelismedi#comment-10102 Türkiye de sol hareketin neden gelişemediği sorununa, Osmanlı’nın yapısına bakarak yanıt vermeye başlamamız gerektiğini düşünüyorum. Yani Feodal bir yapıya sahip, Osmanlı imparatorluğunda, kapitalist iç dinamiklerin zayıf ve güçsüz olması, burjuvazinin gelişmesini engellemiştir.Buna bağlı olarak da ne burjuvazi nede proletarya gelişememiş, Avrupa da gördüğümüz sınıf bilinci oluşmamış, ciddi sınıf savaşımı yaşanmamıştır..Ama yinede küçük burjuva örgütü olan İttihat ve Terakki Cemiyetinin1908 devrimini atlamamak gerek.Bu yarım kalan Burjuva devrimi bir takım demokratik hakların elde edilmesinin başlangıcı olmuştur.Ancak unutmamak gerekir ki ,gelişmemiş işçi sınıfı ve işçi sınıfı bilinci ile bu dönemde kurulan sosyalist partilerin sosyalistliği isimlerinde yer almaktan öteye gidememiştir.Gidemedikleri gibi, bir müddet sonrada yok olmuşlardır.Ta ki 1917 Sovyetler birliği devrimine kadar.Bu dönemde Marksist/Leninist ideolojiden etkilenen TKP kurulmuş olsa da sol harekete baktığımızda , birbirinden kopuk,kendiliğinden oluşan küçük gruplar – yapılanmalar görürüz.Tabi bu durumu, genel anlamda sosyalizmin kendi içinde yaşadığı farklı ideolojik fikirlerden nasibini almasını da eklersek, yapılan yanlış değerlendirmeler ve mücadele yöntemleri Türkiye solunun yakasına yapışmıştır. Çok fazla uzatmadan,TKP kadrolarının yakalanması, öldürülmesi sürecinin ardından, TKP’nin ilk kurulduğu zamanki halinden pek de eser kalmadığını söylemek yanlış olmaz sanıyorum. Tabi tüm bunlar Cumhuriyetin ilk yılları ve yaklaşık 50 ‘li -60’lı yıllara kadar süre gelen bir süreci kapsar.Bu dönemde sağlam bir ideolojiye sahip olmayan, tabana yayılamayan ve pek çok girişimi başarısızlıkla sonuçlanan sol hareket, aldığı her darbeyle biraz daha sağa kayan, kitlelere önderlik edebilme yeteneğinden uzak ve değişen koşullara ayak uyduramaz hale gelir.Ancak tüm bu olumsuz haline karşı, mücadele etmeye devam eder.Türk solu henüz çok gençtir, deneyimsiz ve ülkenin kendi iç dinamiklerinden çok , tepeden inme (demokrasinin bir gereği olarak TKP’nin devlet eliyle kurulduğu gerçeğini anımsayalım) oluşturulmuş, daha çok yurt dışında sol fikirlerden etkilenmiş kişilerin savunduğu bir görüş halini almış olsa da , sola olan katkısı yadsınamaz. 50’li-60’lı yıllara gelindiğinde, ortaya çıkan sınıflar arası çelişkilerin toplumsal muhalefete dönüşmesi 1961 Anayasasının getirdiği kısmen demokratik ortamla solun gelişmesini sağlamıştır.61 yılından sonra Türk solunun gelişmesi ve Disk’in kurulmasıyla işçi sınıfının sınıf bilincine ulaşacağı fikri hakim olmuştur.65-68 arası tüm ülkelerde yükselen sosyalist hareketlerle paralel olarak yükseliş göstermiştir. Arka arkaya yaşanan askeri darbelerle demokrasinin aldığı yaralardan etkilenmemesini beklemek mümkün değil elbette.Ve her dönemde korku unsuru, heyula,yok edilmesi, başı ezilmesi gereken bir düşünce olarak sol , nasibini almıştır.Buna karşılık sağ ideolojinin iktidarın genel politikası olması,tüm kurumlarıyla sağ düşüncelerin desteklenmesi ve sağ ideolojiye sahip parti ve örgütlerin desteklenip, kayırılması yok sayılamaz bir gerçektir.Yakın dönemde Cumhurbaşkalığı yapmış bir siyasetçimizin “Bana sağcılar cinayet işliyor dedirtemezsiniz” dediği bir yerde, doğal olarak çıkarılan sonuç solcuların cinayet işleyen , katiller olduğudur. Sol düşünce sahibi aydınların hedef olduğu, öldürüldüğü bir ülkede ağzını açanların bile ağır baskılara maruz kaldığı bir yerde solun gelişip, kendi iç dinamikleriyle yerini sağlamlaştırmasını beklemek pek de doğru olmaz düşünce sindeyim.Kısaca Osmanlı İmp.luğu zamanında başlayan ve küçük burjuvazinin oluşturmaya çalıştığı sol hareket,gerek gördüğü baskılar ve yıldırma politikalarıyla , gerek kendi içindeki zaaf ve tutarsızlıkları sonucu bugün olması gereken yerde değildir.Ve bu yersizlik aslında Türk siyasi hayatındaki dengeler açısından tehlike içermektedir. Elbette bunlar benim araştırmalarım sonucunda elde ettiğim bilgiler.Kimbilir belki de daha objektif, daha fazla tarihsel bilgilere ulaşsak çok daha doğru çıkarsamalar yapabiliriz. Ancak yinede sizlere teşekkür etmek istiyorum.En azından tartışma konusu açtığınız için... Türkiye de sol hareketin neden gelişemediği sorununa, Osmanlı’nın yapısına bakarak yanıt vermeye başlamamız gerektiğini düşünüyorum. Yani Feodal bir yapıya sahip, Osmanlı imparatorluğunda, kapitalist iç dinamiklerin zayıf ve güçsüz olması, burjuvazinin gelişmesini engellemiştir.Buna bağlı olarak da ne burjuvazi nede proletarya gelişememiş, Avrupa da gördüğümüz sınıf bilinci oluşmamış, ciddi sınıf savaşımı yaşanmamıştır..Ama yinede küçük burjuva örgütü olan İttihat ve Terakki Cemiyetinin1908 devrimini atlamamak gerek.Bu yarım kalan Burjuva devrimi bir takım demokratik hakların elde edilmesinin başlangıcı olmuştur.Ancak unutmamak gerekir ki ,gelişmemiş işçi sınıfı ve işçi sınıfı bilinci ile bu dönemde kurulan sosyalist partilerin sosyalistliği isimlerinde yer almaktan öteye gidememiştir.Gidemedikleri gibi, bir müddet sonrada yok olmuşlardır.Ta ki 1917 Sovyetler birliği devrimine kadar.Bu dönemde Marksist/Leninist ideolojiden etkilenen TKP kurulmuş olsa da sol harekete baktığımızda , birbirinden kopuk,kendiliğinden oluşan küçük gruplar – yapılanmalar görürüz.Tabi bu durumu, genel anlamda sosyalizmin kendi içinde yaşadığı farklı ideolojik fikirlerden nasibini almasını da eklersek, yapılan yanlış değerlendirmeler ve mücadele yöntemleri Türkiye solunun yakasına yapışmıştır.
Çok fazla uzatmadan,TKP kadrolarının yakalanması, öldürülmesi sürecinin ardından, TKP’nin ilk kurulduğu zamanki halinden pek de eser kalmadığını söylemek yanlış olmaz sanıyorum.
Tabi tüm bunlar Cumhuriyetin ilk yılları ve yaklaşık 50 ‘li -60’lı yıllara kadar süre gelen bir süreci kapsar.Bu dönemde sağlam bir ideolojiye sahip olmayan, tabana yayılamayan ve pek çok girişimi başarısızlıkla sonuçlanan sol hareket, aldığı her darbeyle biraz daha sağa kayan, kitlelere önderlik edebilme yeteneğinden uzak ve değişen koşullara ayak uyduramaz hale gelir.Ancak tüm bu olumsuz haline karşı, mücadele etmeye devam eder.Türk solu henüz çok gençtir, deneyimsiz ve ülkenin kendi iç dinamiklerinden çok , tepeden inme (demokrasinin bir gereği olarak TKP’nin devlet eliyle kurulduğu gerçeğini anımsayalım) oluşturulmuş, daha çok yurt dışında sol fikirlerden etkilenmiş kişilerin savunduğu bir görüş halini almış olsa da , sola olan katkısı yadsınamaz.
50’li-60’lı yıllara gelindiğinde, ortaya çıkan sınıflar arası çelişkilerin toplumsal muhalefete dönüşmesi 1961 Anayasasının getirdiği kısmen demokratik ortamla solun gelişmesini sağlamıştır.61 yılından sonra Türk solunun gelişmesi ve Disk’in kurulmasıyla işçi sınıfının sınıf bilincine ulaşacağı fikri hakim olmuştur.65-68 arası tüm ülkelerde yükselen sosyalist hareketlerle paralel olarak yükseliş göstermiştir.
Arka arkaya yaşanan askeri darbelerle demokrasinin aldığı yaralardan etkilenmemesini beklemek mümkün değil elbette.Ve her dönemde korku unsuru, heyula,yok edilmesi, başı ezilmesi gereken bir düşünce olarak sol , nasibini almıştır.Buna karşılık sağ ideolojinin iktidarın genel politikası olması,tüm kurumlarıyla sağ düşüncelerin desteklenmesi ve sağ ideolojiye sahip parti ve örgütlerin desteklenip, kayırılması yok sayılamaz bir gerçektir.Yakın dönemde Cumhurbaşkalığı yapmış bir siyasetçimizin “Bana sağcılar cinayet işliyor dedirtemezsiniz” dediği bir yerde, doğal olarak çıkarılan sonuç solcuların cinayet işleyen , katiller olduğudur.
Sol düşünce sahibi aydınların hedef olduğu, öldürüldüğü bir ülkede ağzını açanların bile ağır baskılara maruz kaldığı bir yerde solun gelişip, kendi iç dinamikleriyle yerini sağlamlaştırmasını beklemek pek de doğru olmaz düşünce sindeyim.Kısaca Osmanlı İmp.luğu zamanında başlayan ve küçük burjuvazinin oluşturmaya çalıştığı sol hareket,gerek gördüğü baskılar ve yıldırma politikalarıyla , gerek kendi içindeki zaaf ve tutarsızlıkları sonucu bugün olması gereken yerde değildir.Ve bu yersizlik aslında Türk siyasi hayatındaki dengeler açısından tehlike içermektedir.

Elbette bunlar benim araştırmalarım sonucunda elde ettiğim bilgiler.Kimbilir belki de daha objektif, daha fazla tarihsel bilgilere ulaşsak çok daha doğru çıkarsamalar yapabiliriz.

Ancak yinede sizlere teşekkür etmek istiyorum.En azından tartışma konusu açtığınız için…

]]> Barış Atasoy tarafından http://www.pozitifpc.com/editorblog/toplum/turkiyede-sol-neden-gelismedi#comment-9918 Barış Atasoy Sun, 02 Dec 2007 03:58:14 +0000 http://www.pozitifpc.com/editorblog/toplum/turkiyede-sol-neden-gelismedi#comment-9918 Evet; Cumhuriyet gazetesi ağzıyla söyleyeyim, "tehlikenin farkındayım". Ama zaten böyle zamanlarda konuşmak gerekir. Daha önce "yobazlığa savaş açtım" diye bir yazı yazdım. Bu ülkede öyle bir demogoji kampanyası varki, Atatürk bile devletçi olarak tanıtıldı! Oysaki değildir; İzmir iktisat kogresinde kapitalizmi savunmuş, ancak 1930'da ABD'de büyük buhran zirveye çıkınca "bu ekonomik şartlar altında halkın kapital oluşturması çok zordur; şartlar iyileşene kadar en azından temel yatırımları devlet yapmalıdır" demiş; şartlar oluşunca mevcut düzenin işlerine geldiğini görünler o geçici dönemi devam ettirmek istemiştir. Bu çok basit bir örnek. Atatürk'ü örnek vermemin nedeni, Türkiye için sembol olması ve maalesef kullanılmasıdır. Çok basit sorular sormak yeterli, mesela: Atatürk, ki herşeyi tartışılır ama ilericiliği su götürmez, bugünkü CHP'yi tasvip eder miydi? Türkiye gerçekten modern midir? Yani, bunca sene türban tartışması olmadı, mesela 1970'lerde yoktu, o zaman modern miydi? İlerici miydi? Sözgelimi, herkes Monte Carlo'daki insanlar kadar şık ve "batılı" giyinse, Türkiye çok mu modern olacaktır? Bugün aleni bilimsel gerçekler -evrim teorisi gibi- tartışma konusu olmuştur. Bunun hesabını kim verecek? Önce herkes dürüst olmayı öğrensin, çünkü er ya da geç herkesin yalanı ortaya çıkacak. 3-5 sapısiliğin hain demesine aldıracak değilim, benim atalarım yüzyıllardır bu topraklarda. Dün gelip, "yalakalıkla yalanla, milleti birbirine düşürüp ordan burdan avanta alabilir miyim?" diye ortaya çıkmadılar. Dikkat edin, solculuğunu savunmuyor, onyıllar süren demagojiyi yıkmaya çalışıyorum. Sağcılar da, solcular da aldatıldılar. Onbinlerce insan pisi pisine öldü. Bugün iyi kötü bir demokrasimiz var, onu bile çekemiyorlar. Daha taslağı olmayan anayasaya "hayır" diyor insanlar yahu! Bunların arasında üniversite öğrencileri, oradaki hocalar var! Üniversiteler yıllar yılı "YÖK yüzünden üniversiteler geri kaldı!" diye yırtındı. Gazeteler "darbe anayası istemezük!" diye yazdı çizdi. Gördükki kimse dürüst değilmiş. Şu sıralar Facebook'da sivil anayasa girişime karşı kampanyalar düzenleniyor! Evet; Cumhuriyet gazetesi ağzıyla söyleyeyim, “tehlikenin farkındayım”.

Ama zaten böyle zamanlarda konuşmak gerekir.

Daha önce “yobazlığa savaş açtım” diye bir yazı yazdım. Bu ülkede öyle bir demogoji kampanyası varki, Atatürk bile devletçi olarak tanıtıldı! Oysaki değildir; İzmir iktisat kogresinde kapitalizmi savunmuş, ancak 1930′da ABD’de büyük buhran zirveye çıkınca “bu ekonomik şartlar altında halkın kapital oluşturması çok zordur; şartlar iyileşene kadar en azından temel yatırımları devlet yapmalıdır” demiş; şartlar oluşunca mevcut düzenin işlerine geldiğini görünler o geçici dönemi devam ettirmek istemiştir.

Bu çok basit bir örnek. Atatürk’ü örnek vermemin nedeni, Türkiye için sembol olması ve maalesef kullanılmasıdır.

Çok basit sorular sormak yeterli, mesela: Atatürk, ki herşeyi tartışılır ama ilericiliği su götürmez, bugünkü CHP’yi tasvip eder miydi?

Türkiye gerçekten modern midir? Yani, bunca sene türban tartışması olmadı, mesela 1970′lerde yoktu, o zaman modern miydi? İlerici miydi? Sözgelimi, herkes Monte Carlo’daki insanlar kadar şık ve “batılı” giyinse, Türkiye çok mu modern olacaktır?

Bugün aleni bilimsel gerçekler -evrim teorisi gibi- tartışma konusu olmuştur. Bunun hesabını kim verecek? Önce herkes dürüst olmayı öğrensin, çünkü er ya da geç herkesin yalanı ortaya çıkacak.

3-5 sapısiliğin hain demesine aldıracak değilim, benim atalarım yüzyıllardır bu topraklarda. Dün gelip, “yalakalıkla yalanla, milleti birbirine düşürüp ordan burdan avanta alabilir miyim?” diye ortaya çıkmadılar.

Dikkat edin, solculuğunu savunmuyor, onyıllar süren demagojiyi yıkmaya çalışıyorum. Sağcılar da, solcular da aldatıldılar. Onbinlerce insan pisi pisine öldü. Bugün iyi kötü bir demokrasimiz var, onu bile çekemiyorlar. Daha taslağı olmayan anayasaya “hayır” diyor insanlar yahu! Bunların arasında üniversite öğrencileri, oradaki hocalar var!

Üniversiteler yıllar yılı “YÖK yüzünden üniversiteler geri kaldı!” diye yırtındı.

Gazeteler “darbe anayası istemezük!” diye yazdı çizdi.

Gördükki kimse dürüst değilmiş. Şu sıralar Facebook’da sivil anayasa girişime karşı kampanyalar düzenleniyor!

]]> can tarafından http://www.pozitifpc.com/editorblog/toplum/turkiyede-sol-neden-gelismedi#comment-9910 can Sun, 02 Dec 2007 03:11:41 +0000 http://www.pozitifpc.com/editorblog/toplum/turkiyede-sol-neden-gelismedi#comment-9910 Şu anda öyle bir hava var ki, sizde bunun farkındasınız, insan yorum yapmaya bile korkuyor. Bu beğenmediğiniz haliyle dahi yazıda çok cesurca belirttiğiniz fikirler var ve sırf bundan ötürü hedef gösterilebilirsiniz. Hatta okuyanlar arasında ağzından salyalar akıtarak size "hain" deme cüretini gösterecek kişilerde vardır. Cesaretinize hayranım. Şu anda öyle bir hava var ki, sizde bunun farkındasınız, insan yorum yapmaya bile korkuyor. Bu beğenmediğiniz haliyle dahi yazıda çok cesurca belirttiğiniz fikirler var ve sırf bundan ötürü hedef gösterilebilirsiniz. Hatta okuyanlar arasında ağzından salyalar akıtarak size “hain” deme cüretini gösterecek kişilerde vardır. Cesaretinize hayranım.

]]>